ده‌ردو ده‌رمانی بزووتنه‌وه‌ی ئیسلامیی

3,745

ده‌ردو ده‌رمانی بزووتنه‌وه‌ی ئیسلامیی

 

پێشه‌كی

الحمد الـله‌ والصلاة والسلام علی رسول الـله‌ محمد وآله‌ وصحبه‌ ومن اهتدی بهداه‌.

مسوڵمانی ئیسلامی به‌ڕێزو خۆشه‌ویست!

پاش ئه‌وه‌ی له‌ دوادوای یه‌كه‌مین چاره‌گی ئه‌م سه‌ده‌ی بیسته‌دا به‌ نه‌خشه‌و پیلانی ئمپریالیزم و سه‌هیۆنیزمی جیهانی و له‌سه‌ر ده‌ستی توركه‌ ڕه‌گه‌زپه‌رسته‌كان به‌سه‌ركردایه‌تی داشی دامه‌و داوه‌ڵی كوفری جیهانی (كه‌مال ئه‌تاتورك) له‌ توركیادا كه‌ چه‌قی خه‌لافه‌تی ئیسلامی لێ بوو، كۆتایی به‌ خه‌لافه‌تی (1300) ساڵه‌یی هێنرا، له‌ هه‌ركام له‌ پارچه‌ لێك پچڕێنراوه‌كانی نیشتمانی پان و پۆڕی ئیسلامیداو، له‌نێو هه‌ركام له‌ گه‌ل و نه‌ته‌وه‌كانی ئۆممه‌تی ئیسلامیدا بزووتنه‌وه‌و كۆمه‌ڵی زۆرو زه‌وه‌ند له‌دایك بوون و شێرانه‌ هاتنه‌ نێو مه‌یدانی خه‌بات و تێكۆشانی فیكری و سیاسیی و چه‌كدارانه‌وه‌، بۆ گێڕانه‌وه‌ی عیززه‌ت و هه‌یبه‌تی ئیسلام و، بووژاندنه‌وه‌و ڕزگاربوونی خه‌ڵكی مسوڵمان و سه‌ره‌نجامیش دامه‌زراندنه‌وه‌ی حوكمی خوا له‌زه‌ویدا.

به‌وشێوه‌یه‌ هه‌ركام له‌ (سه‌عید نۆرسی) شۆڕشگێڕی مسوڵمانی كورد له‌ توركیاو، (حسن البنا) له‌میسرو، (ابو الأعلى المودودى) له‌ هیندو پاكستان و، (محمد إقبال) له‌ پاكستان بوونه‌ سه‌رقافڵه‌و پێشڕه‌وی ئه‌و شۆڕش و خه‌باته‌ ئیسلامییه‌و ته‌ندووری جه‌نگ له‌نێوان به‌ره‌ی ئیسلامی و به‌ره‌ی كوفری جیهانی و ناوچه‌ییدا گه‌رم بوو و تائێستاش سوپاس بۆخوا هه‌ر له‌ گه‌رم بوون و جۆش سه‌ندنداییه‌و، خواش پشتیوان بێ هه‌تا بسته‌ خاكێكی نیشتمانی ئیسلامی زه‌وت كراوو، تاكه‌ یاسایه‌كی ئیسلامی پشت گوێ خراو مابێ جه‌نگی ناوبراو هه‌ر به‌رده‌وام ده‌بێ.

ئه‌مه‌ ده‌رباره‌ی جیهانی ئیسلامی و ئۆممه‌تی پێغه‌مبه‌رمان صلی الله علیه‌ وسلم به‌گشتی، ده‌رباره‌ی نه‌ته‌وه‌ی كوردی مسوڵمانیش به‌تایبه‌تی.

پاش ڕۆخانی([1]) ده‌وڵه‌تی خه‌لافه‌تی ئیسلامی و، به‌خشرانه‌وه‌ی میراتی به‌جێماوی له‌نێوان هێزه‌ زله‌ جیهانخۆره‌كاندا، كوردستانیش وێرای پارچه‌كانی دیكه‌ی نیشتمانی ئیسلامی له‌ت وپه‌ت كراو، هه‌ر له‌تكه‌ی درا به‌ده‌وڵه‌تێك، تا سه‌ره‌نجام به‌م شێوه‌یه‌ی ئێستای به‌سه‌ر عێڕاق و ئێران و توركیاو سوریادا دابه‌شكرا !!

جا هه‌رجه‌نده‌ گه‌لی كوردی مسوڵمان له‌وه‌پێشیش زنجیره‌ ڕاپه‌ڕین و شۆڕشێكی جیاجیاو یه‌ك له‌دوا یه‌كی كردبوون، بۆ لابردنی نیری سته‌م و چه‌وساندنه‌وه‌و بێدادی و دروست كردنی قه‌واره‌یه‌كی سیاسی سه‌ربه‌خۆو بونێكی ئازاد، وه‌ك هه‌ركام له‌ ڕاپه‌ڕین و جموجۆڵه‌كانی شێخ عبدالله و شێخ عبدالسلام بارزانی و سمایلاغای سمكۆو شێخ سه‌عیدی پیران، به‌ڵام له‌وكاته‌ به‌دواوه‌ جم و جۆڵ و ڕاپه‌ڕینه‌كانی كورد شێلگیرترو قووڵترو فراوانتر بوون.

ئنجا هه‌رچه‌نده‌ -وه‌ك له‌ نامیلكه‌ی (كوردستان بۆ وێران بوو وچۆن ئاوه‌دان ده‌بێته‌وه‌؟!)دا ڕوونمان كردۆته‌وه‌- هیچ كام له‌و ڕاپه‌ڕین و جووڵانه‌وانه‌ی گه‌لی كورد به‌مه‌عنای وشه‌ (ئیسلامی) نه‌بوو ون و، خاوه‌نه‌كانیشیان ئه‌م ناوه‌یان لێ نه‌ناون،([2]) به‌ڵام بێگومان ئه‌و خه‌ڵك و جه‌ماوه‌ره‌ی كه‌ هه‌ركام له‌و ڕاپه‌ڕین و شۆڕشانه‌ی ئه‌نجامداوه‌و بوونه‌ سووته‌مه‌نییان مسوڵمان و خواناس بوون و مه‌گه‌ر به‌ده‌گمه‌ن ده‌نا كافرێكی ئاشكراو خوانه‌ناسێكت تێدا نایه‌نه‌ به‌رچاو.([3])

هه‌ڵبه‌ته‌ ئه‌وه‌ش كه‌ ئایا له‌سۆنگه‌ی چییه‌وه‌ له‌نێو گه‌لی كورددا شۆڕش و جووڵانه‌وه‌یه‌كی ئیسلامییانه‌ هه‌تا ئه‌م دوا دواییه‌ له‌دایك نه‌بووه‌، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌شدا كه‌ گه‌لی كورد سته‌مدیده‌ترین و چه‌وساوه‌ترین نه‌ته‌وه‌ی سه‌ر ڕووی زه‌وییه‌؟! مه‌سه‌له‌یه‌كه‌ توێژینه‌وه‌و لێكۆڵینه‌وه‌یه‌كی خه‌ست وخۆڵی پێویسته‌، چونكه‌ لق و پۆپی زۆر لێ ده‌بنه‌وه‌و زۆر په‌ڕاوێزی له‌سه‌ر هه‌ڵده‌ستن، به‌ڵام هه‌ر به‌كورتی ده‌ڵێین:

هۆی هه‌ر له‌زووه‌وه‌ سه‌رهه‌ڵنه‌دان و نه‌خه‌مڵانی جم و جۆڵ و بزووتنه‌وه‌یه‌كی ڕزگاریخوازانه‌ی ئیسلامی له‌نێو گه‌لی كورددا ده‌گه‌ڕێته‌وه‌ بۆ نه‌بوونی تێگه‌یشتنێكی ڕاسته‌قینه‌ له‌ ئیسلام له‌نێو ئه‌و گه‌له‌دا، جا بۆ ئه‌وه‌ی هیچ كه‌س تووشی به‌دگومانی و تفه‌نگ به‌تاریكاییه‌وه‌نان نه‌بێ له‌كاتی لێكدانه‌وه‌ی ئه‌م قسه‌یه‌مدا، به‌ئاشكراترو بێ په‌رده‌تر ده‌ڵێم:

ماوه‌ی چه‌ند سه‌ده‌یه‌ك ده‌بێ (ئیسلام) له‌نێو گه‌لی كورددا له‌ جوغزی لایه‌نی مه‌عنه‌وی و ئه‌خلاقی و شه‌خسیدا كورت هه‌ڵێنراوه‌و، لایه‌نی سیاسی و كۆمه‌ڵایه‌تی و ئابووری لێ قرتێنراوه‌، دیاره‌ خه‌ڵكێكیش وا له‌ ئایین و به‌رنامه‌كه‌ی تێبگات، كه‌ به‌س په‌یوه‌ندی به‌لایه‌نی ڕووحی و ئه‌خڵاقییه‌وه‌و ته‌نیا وه‌ك (تاك) ئینسان ده‌دوێنێ، به‌س له‌و جوغزه‌شدا پرس به‌ ئایین ده‌كات و ته‌نیا له‌و بواره‌دا پێیه‌وه‌ پابه‌ند ده‌بێت و په‌یڕه‌وی لێ ده‌كات و، له‌هه‌مان كاتیشدا ناچار ده‌بێ بۆ پڕكردنه‌وه‌ی بۆشایی لایه‌نه‌كانی دیكه‌ی ژیانی ڕوو بكاته‌ ئه‌ملاولاو بۆ دابین كردنی پێویستی خۆی سه‌ر به‌ ماڵاندا بكات!!‌

به‌ڵێ خوێنه‌ری سه‌نگین!

سه‌ره‌نجام له‌ كوردستانی خواروودا، له‌به‌شه‌ كوردستانی سه‌ربه‌ عێڕاقدا، مسوڵمانان له‌هه‌موو چین و توێژه‌كانی كۆمه‌ڵ، به‌هانده‌ری خوا ڕازی كردن و بووژاندنه‌وه‌ی ئیسلام و ڕزگاركردنی خه‌ڵكی چه‌وساوه‌و بێ شوان و، له‌ژێر ته‌ئسیری كوفرو سته‌م و چه‌وساندنه‌وه‌و خراپه‌كاری ڕژێمی به‌عسی كافرداو، له‌كاردانه‌وه ‌(رد فعل)ی شه‌پۆلی دژی ئایینی و دژی ئه‌خلاقی خۆ به‌ده‌مڕاستزان و خۆ به‌شۆڕشگێڕو خه‌مخۆر زانانی نێو كوردستاندا، كۆبوونه‌وه‌و وه‌خۆكه‌وتن بۆ دروست كردنی كۆمه‌ڵ و بزووتنه‌وه‌یه‌كی ئیسلامی، كه‌ له‌سه‌ره‌تاوه‌ ناوی (بزووتنه‌وه‌ی په‌یوه‌ندی ئیسلامی) بوو، به‌ڵام دواتر كه‌ به‌هۆی ده‌ربه‌ده‌ربوون و كۆچكردنی ژماره‌یه‌كی زۆر له‌ مسوڵمانانه‌وه‌و به‌شداری كردنیان له‌و پڕۆژه‌ (مشروع)ه‌ جیهادییه‌دا، قه‌باره‌كه‌ی گه‌وره‌تر بوو و جوغزی فراوانتر بوو، پاش چه‌ند دانیشتن و كۆبوونه‌وه‌یه‌كی به‌په‌له‌و سه‌رپێی (إرتجالي)، هه‌ندێك گۆڕانكاری ڕواڵه‌تی و ساده‌ به‌سه‌ر پڕۆژه‌ی ناوبراودا هاتن و سه‌ره‌نجام ناوه‌كه‌شی گۆرا بۆ (بزووتنه‌وه‌یه‌كی ئیسلامی له‌ كوردستانی عێڕاق)دا.

به‌ڵێ بزووتنه‌وه‌یه‌كی ئیسلامی پێكهات و، خه‌ڵكێكی زۆر له‌ كۆچكه‌ران و ده‌ركراوو ئاوارانی كوردستانی خواروو ده‌وره‌یان لێداو، دڵیان پێ خۆش كردو خۆیان پێ سه‌رگه‌رم كرد!

به‌ڵام زۆری نه‌برد  كه‌ بزووتنه‌وه‌ ساوایه‌كه‌مان دووچاری چه‌ندان ده‌ردو نه‌خۆشی بێڕه‌زاو كرچووبڕی وا بوو، كه‌ وه‌ك تیراوه‌ ڕۆژ بۆ ڕۆژێ زیاتر به‌ره‌و كزی و لاوازیان بردو پێیانه‌وه‌ بنێسا، هه‌تا سه‌ری به‌مڕۆ گه‌یی كه‌ به‌جارێكی فززه‌ی لێ بڕاوه‌و وه‌ك نه‌خۆشی كاتی گیانه‌ڵا زۆر كه‌س ئومێدو هیوای ژیان و چاك بوونه‌وه‌ی پێ نه‌ماوه‌!!

ئنجا به‌پێی فه‌رمووده‌ی (وَمَن آصبَحَ لايَهتَمُّ للمسلمينَ فَليسَ مِنهُم) رواه‌ الحاكم عن ابن مسعود، له‌سه‌ر هه‌موو مسوڵمانێك به‌گشتی و هه‌موو ئه‌ندام و پێشمه‌رگه‌كانی وردو درشتی ئه‌و بزووتنه‌وه‌یه‌ به‌تایبه‌تی پێویسته‌ كه‌ به‌ته‌گ ئه‌م وه‌زعه‌وه‌ بن و هه‌وڵی دۆزینه‌وه‌و په‌ی پێ بردنی هۆی نه‌خۆش بوون و، ڕێگه‌و چۆنیه‌تی چاره‌سه‌رو چاكبوونی بزووتنه‌وه‌ی ئیسلامی بده‌ن.

جا منیش وه‌ك مسوڵمانێك و وه‌ك ئه‌ندامێكی ئه‌و بزووتنه‌وه‌یه‌ له‌ به‌رانبه‌ر ئه‌م وه‌زعه‌ شه‌پڕێوو شپرزه‌یه‌یدا هه‌ستم به‌ پرسیاری خۆم كردو، به‌ئومێدی دیاری كردن و په‌نجه‌ له‌سه‌ر دانانی ئه‌و هۆیانه‌ی كه‌ دووچاری ئه‌و نه‌خۆشییه‌ پێڕه‌زایانه‌یان كردوه‌و سه‌ریان به‌مڕۆ گه‌یاندوه‌، وه‌ به‌ئومێدی دۆزینه‌وه‌و ده‌ست نیشان كردنی ڕێگه‌و چۆنیه‌تی چاره‌سه‌رو نه‌هێشتنی ئه‌و ده‌ردو نه‌خۆشییانه‌و، به‌ره‌وپێش بردن و وه‌گه‌شه‌ خستنی و هێنانه‌ سه‌رخه‌تی ئه‌و بزووتنه‌وه‌ ئسلامییه‌و سه‌روبه‌ر پێ به‌خشینی، ئه‌م  نامیلكه‌یه‌م نووسی، جا كێ پێی چاك بوو و به‌دڵییه‌وه‌ نووسا با سوپاسی خوا بكات و دووعایه‌كی خێریش بۆ نووسه‌ر بكات و، هه‌وڵی كارپێكردن و جێ به‌جێ كردنی بدات و، كێش ڕه‌خنه‌و گله‌یی لێی هه‌بوو و به‌دڵی نه‌بوو، زۆری لێ مه‌منوون ده‌بم كه‌ شتێكی چاكترو به‌پێزتر له‌وباره‌وه‌ بنووسێ.

هه‌ڵبه‌ته‌ ئاگاداریشم كه‌ له‌لایه‌ن كه‌سانێكه‌وه‌ كه‌ ده‌ردی بزووتنه‌وه‌یان چاك نه‌ناسیوه‌و به‌ساده‌ی تێ ده‌گه‌ن، یان ناسیویانه‌ به‌ڵام له‌به‌ر هه‌ر هۆیه‌ك بێ خۆی لێ لاباز ده‌ده‌ن، چه‌ند جارێك هه‌وڵ دراوه‌ كه‌ ده‌ردی بزووتنه‌وه‌ی ئیسلامی چاره‌سه‌ر بكرێ، به‌ڵام ئه‌وه‌ی ڕاست بێ ئه‌و هه‌وڵانه‌ زیاتر وه‌ك سواغ كردن و تێك پڕكردنه‌وه‌و پینه‌وپه‌ڕۆ دێنه‌ به‌رچاو، به‌ڵام پێموایه‌ ده‌ردی بزووتنه‌وه‌ی ئیسلامی له‌وه‌ كاریگه‌رترو قووڵ تره‌ كه‌ به ‌پینه‌وپه‌رۆیان چاك بێ، به‌ڵكو پێویستی به‌ چاره‌سه‌رێكی بنجی ڕێشه‌یی ده‌كات، وه‌ك چه‌ندان جاری دیكه‌ش له‌ كۆبوونه‌وه‌ی تایبه‌تی و گشتیدا ڕام گه‌یاندوه‌.

ئنجا پێشینانیش گوتوویانه‌:

((ئیشی به‌ پینه‌وپه‌ڕۆ    هه‌ر ده‌گاته‌ نیوه‌ڕۆ))

به‌ڵام ئه‌و هه‌وڵانه‌ی كه‌ تا ئێستا دراون بۆ پینه‌كردنی بزووتنه‌وه‌، له‌هه‌موو كه‌س دیاره‌ كه‌ ته‌نانه‌ت ته‌مه‌نیان هه‌تا چێشته‌نگاویش درێژ نه‌بووه‌ چ جای نیوه‌ڕۆ!!

ئیدی هیوادارم خوا بمانگێڕێ له‌و كه‌سانه‌ی كه‌ له‌ وه‌سفیاندا فه‌رموویه‌تی:

(الذينَ يَستَمِعونَ القَولَ فَيَتَّبِعونَ اَحْسنَهُ اولئِكَ الذينَ هُم أولوا الألباب)

وه‌ هیوادارم چیدی خۆمان به‌دیار واقیعێكی نه‌خۆشی هیچ له‌باراندا نه‌بووه‌وه‌ مه‌حته‌ل و ده‌سخه‌ڕۆ نه‌كه‌ین و، بۆ گۆڕێن و چاككردنێكی ڕیشه‌یی بزووتنه‌وه‌كه‌مان ناوی خوای لێ بێنین و قۆڵان هه‌ڵكه‌ین و پاڵ لێك ده‌ین.

والسلامُ عَلَينا وَعلى عِباداللهِ الصالحين

3جمادى الثانى 1410

خدراوا

([1]) بێگومان ڕووخێنرانی ده‌وڵه‌تی عوسمانی به‌فێڵ و پیلانی ئیمپریالیزمی جیهانی بوو، به‌ڵام ئاشكرایه‌ كه‌ له‌نێو خودی ئه‌و ده‌وڵه‌ته‌شدا چه‌ند هۆیه‌ك هه‌بوون كه‌ بێ هێزو نه‌خۆشیان كردبوو و به‌ره‌و ڕووخانیان برد، ته‌نانه‌ت پێش ڕووخانی ده‌وڵه‌تی ناوبراو ناوی لێ نرابوو پیاوه‌ نه‌خۆشه‌كه‌ (الرجل المریض) !!

[2] هه‌ركه‌سێك به‌وردی و به‌ویژدانه‌وه‌ ژیانی (شێخ عبدالسلام)و (شێخ محمد)ی كوری و(شێخ عبدالسلام)ی كوڕی (شێخ محمد)ی بخوێنێته‌وه‌، ده‌زانێ كه‌ ڕاپه‌ڕین و جم و جۆڵه‌كانیان هه‌تا ڕادده‌یه‌كی زۆر ڕه‌گ و ڕیشه‌و بنچینه‌یه‌كی ئیسلامییان هه‌بووه‌، چونكه‌ هه‌ركام له‌م سێ زاته‌ وێڕای (زانایی) ئه‌هلی ته‌ریقه‌ت و ته‌صه‌ووفیش بوون، هه‌ڵبه‌ته‌ ئه‌و تایبه‌تمه‌ندییه‌ی باسم كرد تا ڕادده‌یه‌كی زۆر له‌ ڕاپه‌ڕین و جم و جۆڵه‌كانی (شێخ أحمد) و (ملا مصطفی)ی بارزانیشدا دێنه‌ به‌رچاو، كه‌واته‌ هه‌ق وایه‌ ئه‌م ڕاپه‌ڕین و شۆڕشانه‌ حیسابێكی تایبه‌تیان بۆ بكرێ.

بۆ زیاتر شاره‌زابوون له‌و مه‌سه‌له‌یه‌ ده‌توانی سه‌رنجی:

1ـ (بارزان وحركة الوعی القومی..) نووسینی پێ ڕه‌ش، وه‌

2ـ (البارزانی والحركة التحرریة الكردیة) ج1 ج2 ج3

[3]  به‌ڵام حه‌یفێ له‌م چه‌ند ساڵه‌ی دواییدا، دوای ئه‌وه‌ی كه‌ كه‌سانێكی به‌ شیری گوانی (بێ دینی) فرچكدارو خۆیان له‌خه‌ڵكی كرده ‌(مامۆتك)و، ببونه‌ شوان و چاوساغی گه‌لی كوردی مسوڵمان، به‌شێكی زۆری ئه‌و گه‌له‌ بێ كه‌سه‌یان چه‌واشه‌ كردو به‌ره‌و كۆمۆنیزم و سۆسیالیزم و ماركسیزم و لیبڕالیزم… یان برد، به‌پێچه‌وانه‌ی ڕێبازی كه‌ڵه ‌پیاوانی وه‌ك (شێخ عبیدالله و شێخ عبدالسلام  و شێخ سه‌عید و شێخ محمود و قازی محمد و ملا مصطفی)وه‌، بناغه‌ی شه‌وه‌ ڕه‌شه‌كانی خۆیانیان له‌سه‌ر سێ كوچكه‌ی شوومی (هه‌لپه‌رستی، چاوبه‌سته‌كێ، دژی ئایین) دامه‌زراندو سه‌ره‌نجام چه‌ندان ڕۆڵه‌ی كوردی مسوڵمانیان كافرو مسقۆف و بێ ڕه‌وشت كرد.

 

Comments
Loading...